Lời nói đầu
Chào mọi người, như tiêu đề thì mình vừa bị mất FB chính đã sử dụng suốt 15 năm từ 2011. Và tất cả những bài viết, hình ảnh kỉ niệm, cả những tin nhắn lẫn các mối quan hệ đã theo mình từ thời trẻ trâu đến lúc trưởng thành cũng đột ngột biến mất.
Bối cảnh
Chuyện là vào một tối thứ 6, mình vô tình login vào 2 account trên cùng 1 thiết bị.. và bùm tài khoản của bạn đã bị vô hiệu hoá vĩnh viễn. Bỏ qua vấn đề kỹ thuật thì.. hmm bài viết này mình muốn đi sâu vào chủ đề tâm lý và cảm xúc mình lúc đó cũng như nhiều ngày sau đó nữa.
Chuyện cũng đã xảy ra hơn 2 tuần, nhưng nay lại là sinh nhật và mình muốn ghi lại vài dòng cảm xúc nhân dịp nhìn lại…
Cảm xúc
Nếu bạn nào đã có thời gian dài sử dụng mạng mxh và thường xuyên lưu giữ những kỉ niệm suốt từ lúc trưởng thành như mình sẽ có cảm giác tượng tự. Hụt hẫng, mất mát, và dường như cảm giác đã đánh mất một phần gì đó con người của mình. Mình sợ có những mảnh ký ức mình không thể nào tìm lại rồi sẽ trôi vào quên lãng, những mối quan hệ dù lâu năm không nhắn tin nhưng khi tạo nick mới mình sẽ không biết có nên kết nối lại? Những status thời trẻ trâu nhóm bạn tag nhau, những chuyến đi chơi cùng gia đình ngày nhỏ, những bức ảnh kỉ niệm ngày lễ tốt nghiệp và… bạn gái mình trêu còn cả những dòng tin nhắn với nyc cũng theo đó biến mất =))
Cảm giác mất mát khó chịu này làm mình nhớ lại cùng khoảng thời gian năm ngoái khi mình mất một số tiền khá lớn. Nhưng lần này không chỉ là vật chất, dường như một phần con người mình và tinh thần đã bị gặm mất vào hư vô thật sự. Và rồi mình lại đặt cho bản thân câu hỏi rằng, nếu tất cả mọi thứ của mình biến mất, liệu mình còn lại gì và mình là ai…?
WHO AM I?
Suy nghĩ
Bạn sẽ là ai nếu không còn những mảnh ghép tạo nên bạn nữa? Bạn sẽ là ai nếu những mảnh ký ức không thể ghép nối và kể lại sợi dây cuộc đời bạn? Và bạn sẽ là ai nếu bạn không biết bạn là ai? Vậy ai đã ở quá khứ và trải qua những thứ đó? Ai đang ở hiện tại ngồi viết những dòng này? Và liệu bạn trong tương lai khi ngồi đọc lại có còn là chính bạn?
Hiện tại tôi là ai?
Và mình vẫn nhớ lần đầu tiên mình đặt câu hỏi rằng mình là ai khi cách đây 3 năm giữa núi rừng Tây Nguyên, nơi bản làng vùng sâu không điện không đường không sóng điện thoại, chỉ có một ngôi trường nhỏ cùng các em vùng cao chân đất phải lội mấy quả đồi đến lớp. Nơi đó, không ai biết mình là ai, không chức vụ, không nhãn dán, và nếu có tiền cũng không thể sử dụng vì không ai buôn bán gì.
Mình cũng đã có câu trả lời của riêng mình về câu hỏi tôi là ai của hiện tại? Mình là giao thoa của những vòng tròn quan hệ, nơi cho mình cảm giác thuộc về và được gọi tên. Vòng tròn đầu tiên chính là tương quan với chính mình, quá trình tự nhận thức cho biết bạn tên gì, bạn sinh năm bao nhiêu, bạn bao nhiêu tuổi, giới tính của bạn là gì. Vòng tròn thứ hai chính là tương quan với gia đình, khi bạn biết bạn là con của ba mẹ bạn, là cháu của ông bà bạn, gia đình bạn có gốc gác từ đâu, nhà bạn có bao nhiêu anh chị em, họ hàng bạn có ai. Vòng tròn thứ ba chính là tương quan với xã hội, nơi giúp bạn trả lời bạn thuộc về một nhóm xã hội hay tổ chức nào đó, nơi cho bạn chức danh là một học sinh trường X, là một sinh viên trường Y hay là một nhân viên, lãnh đạo của công ty Z, hay là một người K trong nhóm bạn, một người H trong mối quan hệ yêu đương. Vòng tròn thứ tư, là vòng tròn địa lý nơi bạn biết, nơi bạn sinh ra và lớn lên, quê hương của bạn ở đâu, tỉnh của bạn tên gì, nơi sinh sống học tập hay làm việc, và cả quốc gia bạn thuộc về nơi nuôi dưỡng lòng tự hào và lòng yêu nước, cả về màu da, chủng tộc, châu lục và hành tinh bạn đang sống. Và còn có thể có nhiều vòng tròn khác nữa mà nơi đó cho bạn cảm giác thuộc và và gọi tên được sẽ đều là một mảnh ghép tạo nên con người và giúp bạn trả lời câu hỏi rằng tôi thực sự là ai?
Quá khứ tôi là ai?
Và khi đã trả lời được câu hỏi tôi là ai ở hiện tại thì hôm nay mình lại gặp phải một câu hỏi thứ hai rằng tôi là ai trong quá khứ và người đó có còn là chính tôi chăng?
Liệu thằng nhóc trẻ trâu năm lớp 6 tụ tập cùng nhóm bạn có là mình không? Một cậu học sinh lớp 10 luyện toán như một thói quen có phải là chính mình? Hay một chàng sinh viên BK những năm đại học học vượt, đi làm sớm vẫn là mình chứ? Có những khoảnh khắc nào mình đã trải qua và hoàn toàn biến mất trong ký ức để rồi mình nhận ra đó không phải là mình không?
Tất cả những câu hỏi ấy đột nhiên ập tới và dồn dập trong tâm trí khi FB mình biến mất, và một phần những kỉ niệm trong mình cũng không còn được lưu giữ vật lý ở một nơi nào đó mà mình yên tâm có thể tìm lại và biết đó vẫn là mình bất kỳ lúc nào, dường như những thứ định nghĩa nên mình chỉ có thể còn lưu giữ trong ký ức và có những thứ có thể tan biến bất cứ lúc nào mà mình sẽ mãi không thể lục tìm lại được.
Và sau hai tuần ngẫm nghĩ thì mình cũng tìm tạm được cho bản thân một câu trả lời có thể chấp nhận được. Rằng mình vẫn là mình, và mình có thể đánh mất một vài những kí ức một vài những khoảnh khắc mà bản thân mình đã trải qua. Những khoảnh khắc tại thời điểm năm lớp 6 vẫn là mình, cả năm lớp 10 cũng thế, những năm đại học và cả những kỉ niệm mình đã trải qua suốt từng ấy năm đều là sợi dây kết nối và xuyên suốt tạo nên con người mình. Tuy nhiên, nếu chỉ là những khoảnh khắc riêng lẽ thì có lẽ đó sẽ không phải là mình, khi những tế bào da thịt và cả những suy nghĩ lúc đó có thể hoàn toàn khác phiên bản của mình hiện tại. Và mình chi là mình khi chính mình có thể kết nối và xâu chuỗi những mảnh ghép trong quá khứ đến bản thân mình. Nếu một ngày nào đó, mình không thể tự kể lại câu chuỵện của chính mình nữa thì khi ấy mình thực sự sẽ biến mất. Những người bệnh tâm thần hay những người quá cố mà những câu chuyện về cuộc đời họ không còn được kể lại bởi chính họ nữa thì lúc đó mình thật sự sẽ biến mất không còn là mình.
Dự phóng
Tương lai tôi là ai?
Mình nghĩ là trong tương lai mình sẽ lại là một phiên bản khác và vẫn tìm thêm những mảnh ghép tạo nên câu trả lời cho câu hỏi mình là ai. Tuy nhiên, mình sẽ luôn thay đổi theo những phiên bản khác nhau và sợi dây duy nhất để giữ mình là ai chính là những giá trị và niềm tin mà bản thân mình theo đuổi. Mình có thể không là ai, không ai nhận ra, nhưng mình hi vọng là mình sẽ mang lại giá trị gì đó cho cuộc đời này thông qua quá trình đi tìm câu trả lời cho câu hỏi rằng mình là ai?
Tạm ngừng ở đây nhé, hi vọng là 10 năm sau đọc lại ở tuổi 36 biết đâu mình sẽ có một câu trả lời khác cho câu hỏi ở tuổi 26 hôm nay. Mong rằng mình vẫn là mình nhưng ở một phiên bản tốt hơn trong những năm tiếp theo…
HPBD to me 22/09/2026 : ))
